|
Firma budowlana B1, działająca na rynku od 5 lat, prowadzi wykonawstwo robót budowlanych i montażowych. Realizuje inwestycje budowlane w kraju i za granicą, w tym także przedsięwzięcia objęte procedurą zamówień publicznych. Roboty budowlano-montażowe prowadzone są przy użyciu sprzętu będącego własnością firmy, a ponadto z wykorzystaniem specjalistycznych maszyn i urządzeń dzierżawionych na zasadach leasingu. Na etapie pozyskiwania zamówień B1 bierze udział w przetargach na roboty budowlano-montażowe, co zazwyczaj wiąże się z koniecznością złożenia zabezpieczenia finansowego na rzecz instytucji ogłaszającej przetarg. Procedury przetargowe określają także warunki wniesienia zabezpieczeń kontraktowych, wymaganych po przyznaniu zamówienia i podpisaniu umowy, a czasem nawet przed jej podpisaniem (po rozstrzygnięciu przetargu). Ostatnio firma B1 – jako potencjalny wykonawca - uczestniczyła w przetargu na budowę oczyszczalni ścieków. Warunki przetargu wymagały wniesienia wadium w wysokości 2% wartości oferty. W chwili ogłoszenia tego przetargu firma B1 oczekiwała ciągle na rozstrzygnięcie w sprawie innego zamówienia, o które ubiegała się od 6 miesięcy - termin otwarcia ofert w przetargu na remont generalny budynku zespołu szkół został już raz przesunięty, więc wadium (złożone w formie depozytu na rachunku organizatora przetargu) musiało pozostać nadal zablokowane. Tymczasem z informacji zebranych przez Dyrekcję B1 wynikało, że firma ma znaczące szanse na kontrakt „oczyszczalnia”, ponieważ jako jedna z nielicznych w regionie może się pochwalić doświadczeniem w realizacji podobnych inwestycji. Jednakże w razie wygrania przetargu, należało wziąć pod uwagę konieczność złożenia przez B1 kolejnych zabezpieczeń finansowych: dziesięcioprocentowego zabezpieczenia dobrego wykonania kontraktu, zabezpieczenia zwrotu zaliczki (gdyby wykonawca chciał otrzymać przedpłatę w wysokości 20% wartości kontraktu). Ponadto, zgodnie z warunkami przyszłego kontraktu, 5% wartości każdej faktury miało podlegać zatrzymaniu przez inwestora, do zakończenia okresu gwarancyjnego na wykonane prace (tj. przez okres 3 lat), jako zabezpieczenie ewentualnych roszczeń jakościowych. Specyfika prac przy budowie oczyszczalni wymagała użycia specjalistycznego urządzenia, które firma B1 zamierzała wydzierżawić (wziąć w leasing). Należało także dokonać zakupów części materiałów. Znając dylematy dyrekcji B1 Doradca w BRE przedstawił propozycje ograniczenia ryzyka związanego z transakcją i zmniejszenie zaangażowania własnych środków firmy na etapie przetargu i w fazie realizacji kontraktu. Doradca BRE zaproponował następujące instrumenty, pomocne przy organizowaniu, prowadzeniu i rozliczeniu kontraktu:
-
na etapie przetargu
- gwarancja bankowa zastępująca wadium przetargowe w wysokości 2% wartości oferty
-
na etapie uruchomienia i realizacji kontraktu
- gwarancja dobrego wykonania kontraktu na 10 % wartości prac
- gwarancja zwrotu zaliczki, pozwalająca na otrzymanie przedpłaty
- gwarancja zwrotu kaucji gwarancyjnej, pozwalająca uniknąć pięcioprocentowych potrąceń z każdej faktury, przewidzianych jako zabezpieczenie ew. roszczeń inwestora z tytułu niewykonania zobowiązań gwarancyjnych
- możliwość gwarantowania przez BRE terminowej zapłaty rat leasingowych oraz zapłaty za zakupione materiały – co mogłoby przyczynić się do wynegocjowania korzystniejszych warunków finansowych w umowie leasingowej i umowach na dostawy materiałów.
Ponadto Doradca BRE zasugerował wynegocjowanie z inwestorem zabezpieczenia wierzytelności kontraktowych firmy B1 w formie gwarancji bankowej renomowanego banku. Tak zabezpieczone wierzytelności mogłyby być przedmiotem cesji lub dyskonta, co stworzyłoby dodatkowe możliwości pozyskania finansowania transakcji i poprawy płynności firmy. Gwarancje kontraktowe są powszechnie wykorzystywane przez firmy uczestniczące w przetargach, zwłaszcza organizowanych w oparciu o przepisy dotyczące zamówień publicznych. Często specyfikacja warunków przetargowych określa bezwzględny wymóg przedłożenia gwarancji (zwrotu zaliczki, dobrego wykonania kontraktu, zwrotu kaucji gwarancyjnej), a nawet zawiera obowiązujące wzory tych dokumentów. Zdarza się, że warunki tych gwarancji znacznie odbiegają od standardów przyjętych w banku, jednak organizator przetargu zazwyczaj nie pozostawia tutaj pola do negocjacji. Dotyczy to zwłaszcza sytuacji, kiedy źródłem finansowania inwestycji są fundusze międzynarodowe (np. unijne). Czasem jednak warunki przetargu zawierają tylko lakoniczne stwierdzenia dotyczące wymaganych zabezpieczeń, natomiast szczegóły mogą podlegać uzgodnieniom podczas negocjacji kontraktowych. Ponieważ firma B1 gotowa była powierzyć BRE całą obsługę rozliczeń związanych z przyszłym kontraktem, Doradca zaproponował preferencyjne stawki prowizji i opłat z tytułu wszystkich wymienionych gwarancji. Firma B1 podjęła decyzję o uczestnictwie w przetargu na budowę oczyszczalni, składając wadium w postaci gwarancji bankowej BRE. Oferta B1 okazała się najlepsza i podpisano kontrakt na budowę. B1 zawarła z BRE bankiem umowy o udzielenie kolejnych gwarancji kontraktowych oraz gwarancji na zapłatę rat leasingowych.
|